Khả năng cầm nắm của em bé trong giai đoạn này trở nên ngày một tinh luyện. Ngón cái đang cứ động đối diện với các ngón khác, em bé bắt đầu thả ngón tay ra một cách có kiểm soát và phối hợp cử động tay – mắt. Em có thể lấy những đồ vật bí ấn và bắt đầu khám phá quan hệ nguyên nhân – kết quả.

Trẻ ở giai đoạn này yêu thích những học cụ như hộp hàng định đối tượng, mà em có thể cho đồ vật, có lẽ là một quả bóng, qua lỗ và đợi nó lăn ra. Em cũng có thể cho những miếng cọc vào lỗ hoặc ống hút vào chai. Ban đầu, các lỗ còn to, nhưng dần dần chúng ta hãy sử dụng lỗ nhỏ hơn khi khả năng phối hợp và vận động tinh của em bé phát triển. Những trẻ lớn có khả năng cầm một đồng xu với kích thước bằng miếng phỉnh poker đút qua một khe hẹp.

Chúng ta tiếp tục cung cấp các loại bóng, lục lạc, thìa và đồ vật khác nhau (về kích thước, cấu trúc bề mặt, chất liệu, v.v.), vốn cho phép trẻ khám phá những khả năng khác nhau của bàn tay. Ở giai đoạn này, chúng ta cũng có thể giới thiệu đất nặn, giấy ăn (để xé), đồ chơi nắm bóp được, và những học cụ uốn cong khác nhằm khuyến khích em bé sử dụng ngón cái.

Chúng ta đang giúp em bé rèn luyện sức mạnh bàn tay, nhờ thế sau này em sử dụng kéo và cầm bút chì tốt nhất. Nếu em bé hứng thú hơn với việc… ăn đất nặn, chúng ta có thể nói: “Nhìn này!” rồi cho em nhìn chúng ta dùng tay ấn dẹt viên đất nặn hoặc bóp nó lại bằng cách nắm tay. Nếu em bé vẫn tiếp tục ăn, chúng ta nên thử lại hoạt động sau vài tuần nữa. (Lưu ý quan trọng: Chọn đất nặn có thành phần tự nhiên, không chứa hóa chất và thực sự an toàn khi trẻ cho vào miệng khám phá).

Chúng ta tiếp tục sắp xếp những hoạt động rèn luyện bàn tay theo các cách khác nhau, giúp trẻ luyện tập khả năng phối hợp tay – mắt, củng cố nhận thức cũng như kĩ năng giải quyết vấn đề. Khi sức nắm của em bé phát triển, em sẽ yêu thích:

(1) Những hoạt động nhét đồ vật vào một không gian vừa khít chính xác, ví dụ cho một quả trứng gỗ hoặc cọc vào chiếc cốc tương ứng. Những đồ chơi lồng vào nhau cũng là một phương thức luyện tập nhét đồ vào không gian vừa chính xác vừa khuyến khích em bé tận dụng khả năng cầm nắm đang phát triển.

(2) Đặt vật vào một điểm giữ nào đó, ví dụ luồn vòng qua một cái chốt nằm ngang hoặc uốn lượn. Hoạt động nay có thể được thực hiện với vòng tay và giá treo cốc. Người lớn có thể cung cấp những cái vòng nhỏ hơn khi em bé trở nên thành thạo hơn. Một chuỗi vòng xếp chồng lên nhau cũng rất thú vị cho em bé khám phá, trước tiên chúng ta tháo vòng ra, rồi đặt chúng lại – điều chỉnh số lượng vòng và tăng thêm khi em bé thành thạo hơn.

(3) Một vài bộ xếp hình có núm một mảnh hoặc ba mảnh. Từ 9 đến 12 tháng, hấu như em bé chỉ lấy những miếng ghép ra, luyện tập khả năng bốc nhón theo các cách khác nhau (cũng như khám phá bằng miệng). Chúng ta xếp các miếng ghép vào lại khung để em tiếp tục lấy ra.

(4) Vòng và ba cọc màu. Hoạt động này cho phép em bé tập xâu đồ vật, tạo cơ hội cho em bắt đầu học sắp xếp đồ vật theo màu.

(5) Ngăn kéo để mở. Khi em bé giữ thăng bằng tốt hơn trên đôi chân của mình, em sẽ thích mở ngăn kéo và lấy đồ ra. Điều này hỗ trợ cả kĩ năng vận động thô và tinh của bé. Chúng ta có thể chọn một ngăn kéo trong nhà vừa tầm cao của em bé rồi đặt vào vài đồ vật an toàn cho bé lôi ra. Trên thị trường cũng có những học cụ làm sẵn cho phép em bé thả đồ vật vào lỗ và kéo ngăn kéo ra để lấy. Hoạt động này giúp đôi bàn tay phối hợp, mỗi tay làm một việc khác, ví dụ: kéo ngăn kéo bằng một tay và lấy đồ bằng tay còn lại.

Hãy nhớ rằng, chính nhờ hoạt động lặp đi lặp lại sẽ giúp em bé thành thạo và hoàn thiện khả năng vận động.

Trích: Sách Em Bé Sơ Sinh Montessori | Tác giả Simone Davies & Junnifa Uzodike